Memorabele zaalfinales: Pinoké ging van bijzaak naar titel

In de aanloop naar het finaleweekend van het NK Zaal blikken we terug op memorabele finales om het Nederlands zaalkampioenschap. In deze aflevering staat de doorbraak van de heren van Pinoké centraal. In 2022 kroonde de club zich voor het eerst tot landskampioen in de zaal.

Met nog iets meer dan een minuut op de klok forceert Pinoké een strafcorner. De stand is 4-4. Er volgt een korte bespreking, maar veel woorden zijn niet nodig. Niklas Wellen eist de bal op. ‘Hij zei: deze bal gaat op mij. Ik wist genoeg’, zegt aanvoerder Niek Merkus. Vanaf een paar meter afstand kijkt hij toe hoe Wellen de bal strak tegen de touwen pusht. 5-4. Enkele tellen later is Pinoké voor het eerst in de clubgeschiedenis zaalkampioen van Nederland.

Het is een titel die verder reikt dan het winnende doelpunt van Wellen. Het is de bekroning van een plan, een proces en bovenal van de tomeloze inzet van Merkus, die zaalhockey niet als bijzaak beschouwde. Toen hij in de zomer van 2019 overkwam van buurman Amsterdam, was er nauwelijks sprake van een zaalcultuur bij Pinoké. In de winterperiode werd vooral gekeken wie er beschikbaar was. ‘Ik wilde dat anders’, zegt Merkus. Zelf groeide hij bij Amsterdam op met zaalhockey, met mannen als Robert Tigges, Nicki Leijs en Teun Rohof, wereldkampioenen van 2015. Merkus geloofde heilig in de waarde van de zaal, voor individuele ontwikkeling en voor prestaties op het veld in de tweede seizoenshelft.

Initiatief

Samen met doelman Hidde Brink nam Merkus het initiatief. Beiden hadden ervaring bij Oranje Zaal. Met coach Joep van der Loo werd het zaalhockey bij Pinoké stap voor stap op de kaart gezet. ‘Met Joep hadden we een goede match. Toen hij startte was hij nog niet bekend met zaalhockey, maar hij had alles op het veld meegemaakt. Hij had de drive om er iets van te maken en was strikt. Wie meedeed, moest er volledig voor gaan.’

Niek Merkus en Boris Burkhardt in duel tijdens de finale van het NK Zaal in Rotterdam tussen Pinoké en HDM. Foto: Willem Vernes

In 2020 bereikte Pinoké voor het eerst de play-offs, maar in de halve finale was Amsterdam te sterk. Toch voelde Merkus dat er meer in zat. De basis was gelegd. Na het coronajaar viel in de winter van 2022 alles samen. Merkus en Brink waren vaste krachten bij Oranje Zaal. De selectie was breder dan ooit, met creatieve spelers als Marlon Landbrug en Miles Bukkens. En bovendien was er de Duitser Niklas Wellen. Geen zaalinternational, maar een fenomeen met snelheid en een verwoestend schot. ‘Niklas liet waanzinnige dingen zien. Dat was heerlijk om te zien.’ Wellen werd later ook uitgeroepen tot beste speler in de Hoofdklasse Zaal.

Gaandeweg het seizoen groeide het team. Na een begin waarin in wisselende samenstellingen vooral punten werden gesprokkeld, volgde een duidelijke groeispurt, ontstonden automatismen en groeide het geloof met elk succes. ‘Het een helpt het ander. De gewonnen zaalfinale fungeerde als een springplank voor de successen daarna op het veld’, legt Merkus uit.

In de halve finales van de play-offs werd Den Bosch met 6-3 verslagen. ‘Voor mijn gevoel werd die wedstrijd nooit spannend’, zegt Merkus. ‘Zij speelden goed, maar wij waren net iets verder.’ In de finale wachtte HDM. Op de laatste speeldag van de reguliere competitie had Pinoké de Haagse ploeg nog van de koppositie verdrongen, mede dankzij een overtuigende 7-2-zege. Mentaal gaf dat Pinoké een voorsprong, maar het maakte HDM ook scherper. In de finale timmerden de Hagenaars defensief dicht.

Coronarestricties

Het Topsportcentrum Rotterdam was niet helemaal vol door de coronarestricties. HDM kwam op voorsprong. Pinoké liep vervolgens uit naar 3-1 en 4-2. ‘Het verbaasde mij dat ze ondanks de achterstand geduldig bleven met druk zetten’, zegt Merkus. Maar in de zaal kan het snel keren. HDM knokte zich terug naar 4-4. ‘Dan schieten er allerlei scenario’s door je hoofd, maar ik had nooit het gevoel dat we het zouden laten glippen, ook niet als het op shoot-outs aan zou komen.’

Cédric de Gier (HDM) en Niek Merkus (Pinoké) tijdens de finale van het NK Zaal in 2022. Foto: Willem Vernes

Het breekpunt kwam na een gele kaart voor Boris Burkhardt van HDM. Pinoké voerde de druk op en schoof de bal van links naar rechts. Wellen ontving hem op links, pushte tegen de voet van Sander Groenheijde. Strafcorner. Na te vroeg uitlopen mocht Wellen eindelijk aanleggen. Hij pusht, het net bolt. Pinoké kampioen.

Voor Merkus betekende de titel meer dan een overwinning. Hij had hart en ziel gestoken in het traject, nam binnen de lijnen het voortouw en bepaalde in het begin de koers, om het daarna over te laten aan Van der Loo. Dat maakte de titel extra waardevol.

Na die triomf kwam er geen direct vervolg. De balans tussen vol voor gaan en een stap terug doen in de winterperiode verschoof. Oranje Zaal werd stopgezet, Wellen vertrok, Van der Loo stopte, en Merkus zelf sloeg een zaalwinter over. Toch blijft de titel van 2022 staan als referentiepunt. Voor alles wat daarna kwam. Maar vooral als bewijs dat zaalhockey bij Pinoké van bijzaak uitgroeide tot een succesverhaal, een prestatie waar Merkus nog steeds met trots op terugkijkt.

Blijdschap bij Niek Merkus na het behalen van de landstitel in de zaal met Pinoké. Foto: Willem Vernes